U vú là thuật ngữ dùng để chỉ khối/cục bất thường xuất hiện trong mô vú. Trên thực tế, rất nhiều phụ nữ từng sờ thấy cục ở vú ít nhất một lần trong đời. Điều quan trọng cần nhớ là:
👉 Phần lớn u vú là lành tính, không phải ung thư.
Tuy nhiên, chỉ dựa vào cảm giác sờ nắn thì không thể khẳng định chính xác bản chất khối u. Việc phân biệt cần dựa vào thăm khám và các phương tiện chẩn đoán phù hợp.
U vú lành tính là gì?
U vú lành tính là các khối u không xâm lấn, không di căn, thường phát triển chậm và ít gây nguy hiểm ngay.
Một số dạng u vú lành tính thường gặp
- U xơ tuyến vú: hay gặp ở phụ nữ trẻ, khối tròn, ranh giới rõ, di động tốt
- Nang vú: chứa dịch, có thể căng đau theo chu kỳ kinh
- Thay đổi sợi – nang tuyến vú do nội tiết
👉 Đa số u vú lành tính chỉ cần theo dõi định kỳ, không phải mổ nếu không to nhanh hay gây khó chịu.
Ung thư vú là gì?
Ung thư vú là khi tế bào ác tính phát triển trong mô vú và có khả năng lan sang hạch hoặc cơ quan khác nếu không được điều trị kịp thời.
Ung thư vú thường được chia thành nhiều giai đoạn (0–IV) để đánh giá mức độ lan rộng và định hướng điều trị.
👉 Nội dung chi tiết về các giai đoạn ung thư vú, bạn có thể xem tại bài trụ cột trong silo này.
Cách phân biệt u vú lành tính và u vú ác tính (tham khảo)
Lưu ý: Đây chỉ là dấu hiệu gợi ý, không thay thế cho chẩn đoán y khoa.
U vú lành tính thường:
- Khối tròn hoặc bầu dục
- Di động tốt, sờ thấy lăn dưới tay
- Có thể đau theo chu kỳ kinh
- Ít thay đổi da vú, núm vú
U vú ác tính thường:
- Khối cứng, bờ không rõ
- Ít di động hoặc cố định
- To dần theo thời gian
- Có thể kèm:
- Da vú dày, lõm (“da cam”)
- Núm vú tụt vào, chảy dịch bất thường
- Sờ thấy hạch nách
👉 Không phải cứ đau hay không đau là ung thư, mà cần đánh giá tổng thể.
Khi nào có u vú cần đi khám sớm?
Bạn nên đi khám sớm nếu có một trong các dấu hiệu sau:
- Sờ thấy cục mới xuất hiện và tồn tại sau 1–2 chu kỳ kinh
- Khối to nhanh, cứng, ít di động
- Da vú thay đổi hình dạng, màu sắc
- Núm vú tụt, loét, chảy dịch (đặc biệt là dịch máu)
- Sờ thấy hạch nách to
Chẩn đoán u vú thường gồm những gì?
Tùy độ tuổi và biểu hiện lâm sàng, bác sĩ có thể chỉ định:
- Khám lâm sàng vú
- Siêu âm vú (phổ biến, nhất là phụ nữ trẻ)
- Chụp nhũ ảnh (thường ở phụ nữ trên 40 tuổi)
- MRI vú trong một số trường hợp đặc biệt
- Sinh thiết nếu nghi ngờ ác tính (tiêu chuẩn để xác định chính xác)
U vú có cần mổ không?
- U vú lành tính: không phải lúc nào cũng cần mổ
→ Mổ khi u to nhanh, gây đau nhiều, biến dạng vú hoặc nghi ngờ ác tính - U vú ác tính: điều trị thường phối hợp nhiều phương pháp (phẫu thuật, xạ trị, thuốc…) tùy giai đoạn và sinh học khối u
Lời khuyên từ bác sĩ
Nếu bạn đang có u vú, đừng quá lo lắng nhưng cũng đừng chủ quan. Điều quan trọng nhất là:
👉 Đi khám đúng chuyên khoa, làm đúng xét nghiệm, và theo dõi định kỳ theo hướng dẫn bác sĩ.
Mỗi khối u, mỗi người bệnh là một trường hợp riêng, không nên so sánh mình với người khác.
BS Phạm Cao Thành – Khoa Ung bướu
